Op de voorkant staat een grote aardbei, maar hoeveel fruit zit er in de beker? Zoek achterop de opsomming die begint met ‘ingrediënten’ en kijk of er een percentage bij de aardbei staat. De volgorde vertelt welke bestanddelen bij het maken in grotere of kleinere hoeveelheden zijn gebruikt. Ze geeft niet van ieder bestanddeel het exacte gewicht.
De ingrediëntenlijst beantwoordt daarmee een andere vraag dan de voedingswaardetabel. De ene beschrijft de samenstelling van het product; de andere noemt bijvoorbeeld eiwit, vet, koolhydraten en zout per hoeveelheid. Gebruik die informatie naast elkaar.
Lees eerst de productnaam en de opsomming
Volgens de Europese regels staan ingrediënten in aflopende volgorde van gewicht op het moment van gebruik bij de productie, met specifieke uitzonderingen. Denk dus aan een beschrijving van de receptuur, niet aan een laboratoriummeting van jouw lepel.
Vergelijk voor hetzelfde soort product de eerste bestanddelen en de werkelijk vermelde percentages. Twee gekozen voorbeelden:
| Voorbeeld | Begin van de gekozen lijst | Wat kun je vaststellen? |
|---|---|---|
| A | Yoghurt, aardbei 5%, suiker | Er wordt 5% aardbei vermeld |
| B | Yoghurt, suiker, aardbei 3% | Er wordt 3% aardbei vermeld; suiker staat ervoor |
De voorbeelden zijn geen etiketten van bestaande merken. Uit de tweede lijst kun je niet zelf het exacte suikerpercentage berekenen. Voor het gehalte aan suikers gebruik je de voedingswaardetabel; daarin staan ook van nature aanwezige suikers.
Reken een genoemd percentage om
Bij een beker van 250 g en een vermelding van 5% aardbei is de rekensom 250 × 0,05 = 12,5 g aardbei. Het percentage vertelt hier iets over het genoemde ingrediënt, niet over het vezel- of suikergehalte van de hele beker.
Bij een ingrediënt dat in de naam of afbeelding wordt benadrukt, is vaak een hoeveelheidsvermelding nodig. Er bestaan uitzonderingen; niet ieder los ingrediënt heeft een eigen percentage. Staat er alleen aardbeiensmaak of aroma, neem dan niet aan dat dezelfde hoeveelheid fruit aanwezig is.
Kijk ook binnen haakjes
Een samengesteld ingrediënt kan zijn eigen bestanddelen tussen haakjes tonen. Een kruidenmengsel kan bijvoorbeeld zout bevatten, ook als zout niet als los hoofdingrediënt vooraan staat. Lees daarom de hele lijst wanneer je wilt weten wat het product bevat.
Opvallend gedrukte namen kunnen de aanwezigheid van gereguleerde allergenen aanduiden. Dat is informatie over de samenstelling, geen algemene kwaliteitsbeoordeling. Kies voor je vergelijking niet simpelweg de kortste lijst.
Gebruik de tabel voor je eigen portie
Bij etiketten lezen reken je de voedingswaarden naar wat je werkelijk eet. Voor de hoeveelheid zout volg je zout op het etiket. Een suikerclaim op de voorkant beoordeel je apart bij light en suikerclaims. Zo vraag je niet aan één lijst om alle vragen tegelijk te beantwoorden.